Bloot Bot

Bloot Bot

Achter de Schermen

... van het hedendaags Orwelliaans Nieuwsgespin

Topunief op, of af?

beetjesPosted by grim(m)burger Wed, September 23, 2015 11:10:40

“Slechts plaats voor twee topuniefs” dixit Torfs. De Antwerpse rector stelt: “Volgens een (!) internationale norm kan er één universiteit bestaan per één miljoen inwoners”. (HNB di 22 september)

Wat een onzin allemaal. Of niet soms?

Vraag: hoeveel top universiteiten zijn er in de “eerste wereld” (ttz wat het Westen, nog steeds aanmatigend, de hoogontwikkelde wereld noemt)?

Stel dat er in die landen, pak een beet, anderhalf miljard mensen wonen. Stel dat we de lat voor “top” laag zouden leggen, zeg maar top-100 (waar het verschil tussen eerste deciel en laatste deciel reeds onmiskenbaar groot zal zijn). Gemiddeld brengt dat ons, onder die hypothese, op 15 miljoen inwoners per “topunief”. Scherp gesteld hebben de Vlaamse universiteiten een visvijver van vijf miljoen inwoners …

De conclusie ligt voor de hand: de Antwerpse rector heeft gelijk want wij halen die internationale norm van één universiteit per één miljoen inwoners – zo herkennen we Vlaanderen. Maar zelfs 15 stuks van dit soort universiteiten allemaal samen genomen zijn heel ver verwijderd van één topunief.

En dat laatste is pijnlijk. Het legt ook minstens ten dele uit waarom er bij de laatste lichting van “veelbelovende jonge kaders” binnen het AB Inbev concern geen enkele Vlaming meer deel uit maakt van de 250 uitverkorenen. Het kan verkeren … van universiteit naar mediocriteit, binnen een paar generaties.

Grimburger,
23 september 2015

De Gouden g-Eeuw

opiniePosted by grim(m)burger Sun, July 26, 2015 09:51:49

Macht aan het volk, het volk regeert. Demos kratein, democratie.

De Grieken hebben zeker en vast het woord uitgevonden, ergens in de 5de eeuw v.C., volgens Herodotos. In die tijd demonstreerde Pericles dat het “systeem” wel degelijk vruchten kon afwerpen: de “Gouden Eeuw” van de Grieken leverde daarvoor het (blijkbaar) eeuwige bewijs, ook al was er zo maar één eeuw! Terwijl de idealisering ervan dagelijkse kost blijft, is de beschaafde werkelijkheid inmiddels heel ver weg van dat democratisch hoogtepunt.

Na twee nachten van parlementaire debatten en stemmingen in Athene, ontvangt Griekenland van Europa voldoende geld om de “lopende betalingen” af te handelen en zodoende een de facto bankroet te vermijden (naar verluidt via een “overgebleven potje” in het EFSF/ESM). Nu worden onderhandelingen opgestart om een bijkomende lening van een slordige 86 miljard Euro rond te krijgen, tegen eind augustus.

In januari hebben de Grieken, volgens de hedendaagse regels van de democratische kunst, gestemd voor verandering: Syriza wint de verkiezingen en een meerderheid in het parlement. Zij zijn dus uitverkoren om redding te brengen na jaren van corruptie en, misschien doch niet noodzakelijk, onkunde van de voorgaande leidende klasse. De laatste zes maanden stonden bol van dramatische spanning, met kolder en satire, daar waar het “onderhandelen met Europa” betrof.

Gedurende dat voorbije semester is Griekenland er, zo blijkt nu, voortdurend op achteruit gegaan. Het vooraanstaande Griekse Instituut voor Economisch en Industrieel Onderzoek (IOBE) meldt (a) dat de economie 2.5% krimpt in 2015 tegenover een stijging van 0.7% in 2014, (b) dat de werkloosheid terug boven de 26% is gestegen, en nog blijft stijgen, na een daling vorig jaar. De Griekse regering zelf meldt deze week ook (a) dat ze geen mogelijkheid zag om het zeer onlangs afgesproken primaire budgetsurplus van 1% (=zonder rekening te houden met aflossingen en interesten) voor 2015 te halen en (b) dat de inningen van belastingen in het eerste half jaar 2.3 miljard Euro onder de vooropgestelde verwachtingen waren gebleven.

Met andere woorden: Syriza heeft een land dat zes maand geleden broos herstellende was, terug in een duik naar beneden gebracht. Wellicht gingen ze ervan uit dat hun Grexit chantage en Duitse zwartepieterij tot overdonderend succes zouden leiden, zodat de terugval in Griekenland kon gecompenseerd worden door nieuwe handgiften vanuit de Eurozone: voorlopig niet dus.

Vooralsnog kan dat objectief, nagejaagd door het macchiavelliaanse tandem Tsipras-Varoufakis, werkelijkheid worden. Immers de leiders van de Eurozone onderhandelen vandaag weer over een (derde) monsterlening aan Griekenland. Alvorens uit dit alles enkele weloverwogen conclusies te trekken, lijkt het niet overbodig om wat cijfers in verband met de Griekse schuldenberg en de daarbijhorende “bailout” (originele betekenis: water hozen uit een zinkende boot), naast mekaar te zetten en te duiden.


Cijfers die boekdelen spreken

Momenteel heeft Griekenland een schuldenberg van €320 miljoen (160% van hun BNP). Hierbij is geen rekening gehouden met het “kaskrediet” van €90 miljard dat de Europese Centrale Bank onder de vorm van noodhulp voor liquiditeit (ELA) aan de Griekse banken (die sowieso failliet zijn) toestaat. Sinds 2010 heeft de Eurozone, middels twee bailouts, reeds €240 miljard steun gegeven. De bedragen zijn duizelingwekkend. In menselijke taal betekent duizelingwekkend dat we duizelen als we ze lezen of horen, zodanig dat de ware grootte ervan ons feitelijk ontgaat. Om een beter idee te krijgen van die buitenissige dimensie, dringen enige vergelijkingen zich op.

Om te beginnen is 240 miljard Euro ongeveer de helft van het BNP van België en is ruwweg gelijk aan wat de ganse Belgische Staat zelf op één jaar uitgeeft. In termen van het eigen Griekse “nationaal product” betekent het dat alle Grieken samen meer dan 16 maanden moeten “presteren” om dit bedrag te “produceren”. Ierland en Portugal, economisch ongeveer even groot als Griekenland, kregen ongeveer 85 miljard Euro steun, één derde van wat de Grieken totnogtoe (!) in leningen ontvingen,voor hun “bailout”. Werkelijk tastbaar en visueel herkenbaar wordt het als we al dit geld, tweehonderd veertig miljard euro, zouden stapelen: in briefjes van 100€ heb je daarvoor dan 120 trekker-opleggers nodig van 20 ton elk: een sliert van een paar kilometer.

Als we het vanuit een andere hoek bekijken – ervan uitgaande dat de gewone werkman in Griekenland het echte slachtoffer is van deze rampzalige toestand en in de eerste plaats moet geholpen worden - is het wellicht nuttig indien we deze leningen terugrekenen naar, zeg maar, humanitaire steun. Als we de 2 miljoen armste Grieken (20% van de bevolking) elk twaalf duizend Euro per jaar cadeau doen, kost dat ons jaarlijks 20 miljard Euro. De armste gezinnen worden daardoor voorbij het gemiddelde Griekse gezinsinkomen opgetild. Deze steun gedurende vier jaar verlenen kost 96 miljard (grosso modo het bedrag van de volgende bailout tranche). In de wetenschap dat dit geld bij de laagste inkomens het snelste in de economie circuleert en ze op die manier een enorme duw in de rug geeft, lijkt het aanbevelenswaardig om het geld niet aan de politici te geven, maar direct aan de mensen … Daarbij zou een karavaan van vrachtwagens, met vermelding “Steun van Europese Vrienden”, niet misstaan als duidelijk voorbeeld van Europese solidariteit (tegenover de lokale corruptie en de stemmingmakerij)

Tot slot toch nog even terug naar het begin van de financiële crisis (die uiteindelijk het Griekse staatsbedrog heeft doen ontploffen). In de USA stak de Amerikaanse Staat via de Federale Bank, onder de vorm van de zogenaamde TARP, ongeveer 430 miljard Euro ($475 miljard, ttz Amerikaanse "billions") toe om de falende economie uit het slop te halen (en de grootbanken te redden, uiteraard!) Op dat moment was dat TARP bedrag zowat 3.5% van de totale Amerikaanse economie. Inmiddels is die economie met ongeveer 2.5% gegroeid (van $14700 miljard naar $17400 miljard). In Griekse maten en gewichten werd voorlopig in totaal een bedrag aan bailouts verstrekt ten belope van het volle 100% jaarlijkse BNP van de Griekse economie! Naar Amerikaanse normen gemeten, 3.5% zoals hogergenoemd, zou er slechts 7 (zeven!) miljard euro nodig geweest zijn. Daarenboven is de Griekse economie vandaag 20% kleiner geworden – en de Amerikaanse gegroeid!

Enkele (na)beschouwingen zijn aan de orde.

Als Griekenland al geen “Gouden Eeuw” beleeft in de algemene zin van welvaart en welzijn, dan kunnen we toch vaststellen dat het in dramatische zin, hoge toppen scheert, met verscheurende keuzes en extreme emoties eigen aan grote klassiekers van Aeschylus en Sophocles. Het schouwtoneel is niet het knusse theater van Dionysus in Athene, noch het betoverende Epidaurus, maar wel “de wereld” – waarbij zowel slachtoffers, toeschouwers, acteurs als regisseurs dagdagelijks, met de hulp van spindoctors allerhande, hun duit in het zakje doen, wezen ze gemotiveerd door geldgewin, haatzaaierij of doodgewone “leuke lol”.

Dat de media niet alleen tevreden zijn met het verslaan van nieuws, zelfs niet met het vrijtjes en losjes interpreteren van nieuws, maar heel dikwijls uit zijn op het creëren van nieuws, heeft het Griekse vraagstuk geen goed gedaan. Dat de Griekse politici zelf niet terugdeinsden om hieraan deel te nemen, niet alleen door het aanstoken tot twee- of zelfs méérdracht binnen de Europese Unie, maar zeker ook door het stigmatiseren van Duitsland, en zelfs van Duitse ministers (waarbij Nazi allusies niet ver weg waren), is weerzinwekkend en ... een moderne democratie onwaardig. Dat de media zelf, en de media manipulatoren binnen de “Global Village”, een oplossing voor dit Griekse probleem zwaar hebben bemoeilijkt staat buiten kijf. Uiteraard werd hun de gelegenheid daartoe mede geboden door het dikwijls genante gedrag en falend leiderschap van de deelnemende actoren want, geeft toe, zowel economisch, financieel, politiek als democratisch is het verhaal van de Grexit, vanaf 2010, en vooralsnog zonder einde, een ongeëvenaarde “soap”.

Vooreerst was, op economisch vlak, de idee om via enorme leningen de Griekse economie uit de verdoemenis te halen een doodgeboren kind. Tot de dag van vandaag is het drukken van geld, met aansluitend muntontwaarding als gevolg, de enige weg voorwaarts. (Dat is ook wat TARP in de USA als onmiddellijk gevolg bewerkstelligde, met de consequentie dat Europa, door de sterkere (sic) euro, het moeilijker kreeg in zijn handel met de USA). Daarnaast waren de voornaamste oorzaken van de Griekse crisis voldoende gekend (corruptie, barslechte staatsadministratie, dure sociale voorzieningen, cultuur van profetariaat) om, tegelijkertijd met een open geldkraan, wetgevende maatregelen te nemen opdat de genoemde ziektekiemen maximaal zouden ingeperkt worden. In dit geval werd echter geen van beide acties genomen: devaluatie binnen de Euro was de facto onmogelijk, en opeenvolgende, democratisch verkozen parlementen waren onbekwaam om de gepaste maatregelen te nemen.

Op financieel gebied beweerden de verlichte leiders van de Eurozone, met de vurige overtuiging van hun onwrikbaar geloof in hun eigen wijsheid, dat een land, waar de economie in ieder geval een grote duik zou nemen, toch zou bekwaam zijn om, zelfs onder druk van verarmende en deflatoire maatregelen (!), straks een schuld van tweemaal zijn BNP, af te lossen. Waanzin!! Want ook al is de rentevoet ondertussen (en voorlopig) naar ongekende diepten gezakt, dan blijft zulke oefening voorlopig ongezien in de wereldgeschiedenis. Voor 200 miljard leningen toekennen was geld gieten in een bodemloze put. Uiteraard hebben ze er op die manier wel voor gezorgd dat in 2010-13 de Europese banken op die slinkse wijze “gered” werden, en lijkt het erop dat men in 2015 de Europese burger, uiteindelijk de ware verstrekker van de honderden miljarden in steun, nog niet wil vertellen dat twee tot driehonderd miljard Euro niet te recupereren zullen zijn. Die waarheid komt wellicht slechts boven met de volgende generatie “leiders”. Doorheen deze politieke manipulaties is Griekenland, al zinkende, drijvende gehouden.

Vanuit een politieke optiek is het debacle compleet. Tsipras en de zijnen hebben Europa veel schade toegebracht, zoals ze min of meer hadden beloofd (eigenlijk hadden ze gehoopt dat Europa snel zou gecapituleerd hebben). Vanaf het begin heeft Varoufakis verkondigd dat Europa zich niet kon veroorloven om de Grieken “te laten vallen”. Binnenin Griekenland wordt Europa (met Duitsland als mascotte) aanzien als de arrogante rijkaard die zijn Griekse broeders en zusters niet alleen hulpbehoevend achterlaat, maar hen ook om de haverklap vernedert. Miljoenen Grieken ergeren zich aan de blauwe vlag vol sterretjes. Binnenin Europa zijn de spanningen tussen de landen die structureel ongezond zijn, en diegenen die zich met veel inzicht en inzet voorbereid hebben op, en aangepast aan, een snelveranderende wereld, helemaal opengebarsten, met Duitsland aan de éne kant en het Frans-Italiaanse tandem aan de andere. Daarnaast is er in Oost-Europese landen misnoegdheid over de miskenning van hun problematiek en de perceptie van favoritisme ten aanzien van Griekenland, terwijl de voorstanders van de Brexit in hun vuist lachen. Verenigd Europa?

Tenslotte werd de democratie, waarover de Grieken af en toe de eigendomsrechten claimen, voortdurend misbruikt om macht te consolideren. Als de EU straks beslist om nog maar eens 100 miljard Euro aan de Griekse Staat te lenen, dan staat de machteloze kiezer in Europa daar gegarandeerd niet achter (een referendum à la grec zou dat snel duidelijk maken). Wellicht zouden de meeste Europeanen ook verstomd staan als ze helemaal door zouden hebben dat ook hun eigen centrale bank, de ECB, de Grieken dagelijks honderden miljoenen toestopt, onder de vorm van zogenaamde “spoed”- liquiditeiten. Deze kraan staat al maanden aan één stuk open, en de euroteller staat op 90 miljard: elke dag opnieuw wordt “noodhulp” geboden via een mechanisme (ELA) dat eertijds in het leven werd geroepen om banken binnen een termijn van dagen of weken over een tijdelijk gebrek aan cash te helpen! Een standaard truukje van onze democratische leiders om de kiezer “heel even” buiten spel te zetten.

Als Europa uiteindelijk in juli begint te onderhandelen over nieuwe noodkredieten (weer een slordige 90 miljard), waarbij strenge randvoorwaarden worden afgesproken, dan schreeuwen Grieken en andere vrijdenkers – inclusief de wereldpers, die welvarend leeft van deze controverses, dat dit een aanslag is op de Griekse soevereiniteit, een antidemocratische, en dus onaanvaardbare, regeling! Dezelfde groep schreeuwers noemt de uitkomst van het recente Griekse referendum in één adem een democratische “beslissing” van recht op bijstand, die Europa niet naast zich kan en mag neerleggen! Sinds wanneer is de stem van drie miljoen Grieken een meerderheid in Europa?

Uiteindelijk blijven we zitten met de twee grote vragen die er van in het begin waren. De eerste: in januari hebben de Grieken voor Syriza gekozen, zodat die partij in het parlement de quasi-absolute meerderheid heeft (mede dank zij het Griekse politieke stelsel dat aan de grootste partij sowieso 50 zetels “cadeau doet”). Deze regering heeft hoog spel gespeeld in Europa en heeft, ondertussen, de Griekse economie, zoals blijkt uit de harde cijfers, terug naar de afgrond gestuurd. In het recente referendum stemden volle zestig procent van de Grieken “OXI” – neen! Waarom zou Europa die keuze niet respecteren en hen hun eigen weg laten gaan?
De tweede vraag: al de miljarden hebben voor de (gewone) Grieken weinig of niets opgelost, en er is ook geen nieuwe, kansrijke oplossing in zicht. Hoe kunnen wij, Europeanen, al die gewone Grieken het beste helpen? Zowel vanuit politiek, economisch, financieel en democratisch oogpunt is er slechts één oplossing met kans op slagen, namelijk een begeleide Grexit, zoals die trouwens door de meer schrandere politici en niet-ideologische economen wordt bepleit. Dit impliceert de creatie van een eigen Griekse munt en daarnaast humanitaire steun aan de gewone Grieken (misschien kunnen de Amerikanen hierbij een handje toesteken, en op die manier bijdragen aan de beveiliging van de “Zuidelijke Natoflank” ).

Zonder twijfel zal Europa, via zijn Europese belastingbetalers, al de verliezen moeten slikken, maar dat is in alle scenario’s een onontkoombaar lot: Sophocles had daarvoor een naam - "moira".

Grimburger,
25 juli 2015

« PreviousNext »